Tytu\u0142 tego wpisu mo\u017ce wydawa\u0107 si\u0119 dla wielu z nas dosy\u0107 odwa\u017cny, bo jak mo\u017ce by\u0107, \u017ce sztuka nie jest ani lepsza, ani gorsza? Przecie\u017c od kiedy tylko pami\u0119tamy mamy styczno\u015b\u0107 z rankingami dobrych i z\u0142ych dzie\u0142 sztuki. Jak daleko pami\u0119ci\u0105 by\u015bmy nie si\u0119gn\u0119li, to zawsze znajdzie si\u0119 przyk\u0142ad film\u00f3w, p\u0142yt muzycznych, ksi\u0105\u017cek czy przedstawie\u0144 teatralnych, kt\u00f3re uznawane s\u0105 za najlepsze dzie\u0142a sztuki, albo za najgorsze przejawy tw\u00f3rczo\u015bci dowolnych artyst\u00f3w. Ci\u0105gle s\u0142ycha\u0107 ze wszystkich stron, \u017ce co\u015b jest lepsze, a co\u015b gorsze od innego. Wsz\u0119dzie si\u0119 wszystko ze sob\u0105 por\u00f3wnuje, tworzy si\u0119 sztuczne punkty odniesienia. Powstaj\u0105 rankingi, wypowiedzi autorytet\u00f3w, recenzje, kt\u00f3re m\u00f3wi\u0105 nam, co powinni\u015bmy my\u015ble\u0107 na dany temat, co jest warte naszej uwagi, a na co nie powinni\u015bmy po\u015bwi\u0119ci\u0107 nawet chwili z naszego \u017cycia. A jednak \u2013 nie ma sztuki lepszej i gorszej. Nie ma lepszych o gorszych dzie\u0142. S\u0105 tylko efekty naszych gust\u00f3w, odd\u017awi\u0119ki naszych upodoba\u0144 i zami\u0142owa\u0144 do konkretnych gatunk\u00f3w artystycznych. Jest tylko to nasze przekonanie i nasze preferencje.<\/p>\n
Sytuacja w tym przypadku jest podobna do roli autorytet\u00f3w, kt\u00f3re za wszelk\u0105 cen\u0119 pr\u00f3buj\u0105 przekona\u0107 nas do przej\u0119cia okre\u015blonego toku rozumowania i oceniania pewnych rzeczy. Za spraw\u0105 ludzi pojawi\u0142y si\u0119 kategorie \u201elepsze\u201d i \u201egorsze\u201d. Tylko my oceniamy co\u015b pod k\u0105tem tego czy nadaje si\u0119 to do u\u017cytku, czy do obcowania z tym. Nie ma lepszych i gorszych dzie\u0142 sztuki. Ale dzie\u0142a, kt\u00f3re lepiej lub gorzej docieraj\u0105 do nas i kt\u00f3re daj\u0105 nam co\u015b lub pozostawiaj\u0105 nas bez \u017cadnego wp\u0142ywu s\u0105 powszechne. Bo to my decydujemy o tym, co jest dla nas dobre i to my mo\u017cemy co\u015b oceni\u0107 pod wzgl\u0119dem przekazu, jaki do nas dociera. Wielu ludzi, internetowych recenzent\u00f3w, autorytet\u00f3w kulturowych tworzy swoje opinie, na kt\u00f3rych opieraj\u0105 si\u0119 publiczne oceny poprzez w\u0142asne przekonania, gusta i upodobania. Je\u017celi kto\u015b my\u015bli, \u017ce recenzenci s\u0105 obiektywni w ocenie wszystkich dzie\u0142, to kto\u015b taki jest w powa\u017cnym b\u0142\u0119dzie.<\/p>\n
W ka\u017cdym aspekcie naszego \u017cycia dominuje subiektywizm. Oceniamy wszystko na podstawie w\u0142asnych upodoba\u0144 i wedle nich wyra\u017camy swoj\u0105 opini\u0119. Tak w\u0142a\u015bnie powsta\u0142 kategorie dziel\u0105ce dzie\u0142a sztuki na lepsze i gorsze, na warto\u015bciowe i warto\u015bci pozbawione. Dzi\u0119ki temu, \u017ce jaka\u015b szcz\u0119\u015b\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwa czuje co\u015b podobnego wzgl\u0119dem danego dzie\u0142a, powstaj\u0105 rankingi najgorszych film\u00f3w czy ksi\u0105\u017cek, oraz zestawienia najpi\u0119kniejszych dzie\u0142 sztuki z r\u00f3\u017cnych gatunk\u00f3w. Wszystko powstaje w oparciu o subiektywizm, ka\u017cdy ranking, ka\u017cda lista przeboj\u00f3w i polecenia na zakupy \u015bwi\u0105teczne. Wszystko opiera si\u0119 na upodobaniach ludzi. Dlatego nie ma sensu spogl\u0105da\u0107 na te wszystkie rankingi i polecenia innych ludzi, jak na wyznaczniki warto\u015bci danych dzie\u0142. Warto samodzielnie przekonywa\u0107 si\u0119 czy co\u015b jest dla nas dobre, czy nie. Umiej\u0119tno\u015b\u0107 zachowania w sobie w\u0142asnego zdania w czasach, gdy na ka\u017cdym kroku znale\u017a\u0107 mo\u017cna kogo\u015b, kto b\u0119dzie pr\u00f3bowa\u0142 wymusi\u0107 na nas jak\u0105\u015b decyzj\u0119. Tylko my mo\u017cemy oceni\u0107 warto\u015b\u0107 jakiego\u015b dzie\u0142a, ale dopiero po tym, jak si\u0119 z nim zapoznamy, jak odkryjemy jego warto\u015b\u0107, je\u017celi jaka\u015b w nim jest.<\/p>\n
Nie ma lepszej czy gorszej sztuki, nie ma atrakcyjniejszej ani mniej przyci\u0105gaj\u0105cej. Jest tylko sztuka, kt\u00f3ra si\u0119 nam podoba, albo kt\u00f3ra nie daje nam nic ciekawego. Samodzielnie oceniamy wszystko, co pojawia si\u0119 w naszym \u017cyciu. Wszelkiego rodzaju rankingi i zestawienia lepszych lub gorszych produkt\u00f3w sztuki mog\u0105 by\u0107 jedynie drogowskazami, kt\u00f3rych nie nale\u017cy traktowa\u0107 zby\u0107 powa\u017cnie. Bo cz\u0119sto jest tak, \u017ce to co nie pasuje og\u00f3\u0142owi, jest dla nas czym\u015b wspania\u0142ym i godnym naszej uwagi pod ka\u017cdym wzgl\u0119dem. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 nie zawsze ma racje, a ludzie, kt\u00f3rzy pr\u00f3buj\u0105 wm\u00f3wi\u0107 nam, co mamy my\u015ble\u0107 i co powinni\u015bmy lubi\u0107 lub czym gardzi\u0107, nie powinni by\u0107 traktowani przez nas, jako kto\u015b warto\u015bciowy. Sztuka to sztuka, a warto\u015b\u0107 jak\u0105 nios\u0105 ze sob\u0105 konkretne dzie\u0142a musi zosta\u0107 oceniona przez nas, zanim wyrazimy swoj\u0105 opini\u0119 i uznamy je za dobre dla nas lub z\u0142e. Nie lepsze czy gorsze, ale trafiaj\u0105ce do naszego serca i umys\u0142u, albo chybiaj\u0105ce celu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Tytu\u0142 tego wpisu mo\u017ce wydawa\u0107 si\u0119 dla wielu z nas dosy\u0107 odwa\u017cny, bo jak mo\u017ce by\u0107, \u017ce sztuka nie jest ani lepsza, ani gorsza? Przecie\u017c od kiedy tylko pami\u0119tamy mamy styczno\u015b\u0107 z rankingami dobrych i z\u0142ych dzie\u0142 sztuki. Jak daleko pami\u0119ci\u0105 by\u015bmy nie si\u0119gn\u0119li, to zawsze znajdzie si\u0119 przyk\u0142ad film\u00f3w, p\u0142yt muzycznych, ksi\u0105\u017cek czy przedstawie\u0144 … Czytaj dalej Sztuka nie dzieli si\u0119 na lepsz\u0105 czy gorsz\u0105<\/span>