Kierunek w sztuce: op-art

Op-art to jeden z najbardziej niezwykłych i charakterystycznych kierunków w malarstwie współczesnym. Czym się charakteryzuje, jakie są jego założenia i czyja twórczość jest flagowa dla optical art? Sprawdź w naszym przewodniku!

Op-art, czyli zobacz więcej

Op-art, inaczej optical art (z angielskiego pojęcie to tłumaczy się dosłownie jako “sztukę optyczną”) to jeden z tych kierunków, który najmocniej odcisnął piętno na sztuce. Przejawia się nie tylko w malarstwie współczesnym czy grafice, ale też modzie i sztuce użytkowej (na przykład ceramice). W przeciwieństwie do wielu innych nurtów oddziałuje nie na intelekt odbiorcy czy jego emocje, a bezpośrednio na jego zmysł wzroku. Wizualizm polega na tworzeniu takich kompozycji, które dają efekt rozwibrowania, ruchu albo nienaturalnej głębi. Artyści op-art wykorzystują w tym celu geometryczne złudzenia optyczne, budowane za pomocą abstrakcyjnych kombinacji linii i płaszczyzn, a także kontrastów kolorystycznych (zwłaszcza z przewagą połączeń czerni i bieli). Obrazy abstrakcje, utrzymane w duchu optical art rozpoznasz z łatwością: to kompozycje, które przypominają figury przesuwające się w kalejdoskopie. Chociaż są zupełnie płaskie (namalowane na powierzchni płótna albo wydrukowane), sprawiają wrażenie przestrzennych do takiego stopnia, że masz ochotę dotknąć powierzchni dzieła, żeby przekonać się, że faktycznie jest dwuwymiarowe. W sztuce op-artu liczy się też kolor i jego nasycenie, od jasnego po neonowy, potęgujący wrażenie ruchu, wibrowania i falowania tego, co namalowane na obrazie.

Historia optical art

Op-art jest jedną z odmian abstrakcjonizmu, rozpowszechnioną w latach 50. i 60 XX wieku między innymi za sprawą Victora Vasarely’ego, autora niezwykłych obrazów na płótnie, opierających się na wrażeniu wklęsłości i wypukłości. Do znanych przedstawicieli op-artu należy też Bridget Riley, autorka płócien z charakterystycznymi falami, które dosłownie wciągają widza w obraz.
Do innych twórców tego kierunku należą między innymi:

  • Jeffrey Steele,
  • Richard Anuszkiewicz,
  • Michael Kidner.

Wyjątkowo ciekawą odmianę optical art reprezentują prace Holendra Mauritsa Cornelisa Eschera, który kochał kreować na płaszczyźnie różnego rodzaju niemożliwe elementy architektury czy złudzenia optyczne, które nikogo nie pozostawiają obojętnym. W Polsce op-artem zajmowała się Janina Węgrzynowska, malarka i graficzka, która w swojej sztuce przywiązywała uwagę nie tylko do formy, ale też do koloru.

Amadeusz Popek – Neon in blue

Wizualizm dzisiaj – obrazy na płótnie, które realizują założenia op-artu

Spadkobiercy pierwszych twórców optical art świetnie sobie radzą, tworząc obrazy na płótnie czy grafiki uwielbiane nie tylko przez wytrawnych miłośników sztuki. Nikogo nie powinna dziwić popularność tego nurtu w malarstwie współczesnym – “poruszające się” kompozycje, wizualne zagadki czy figury niemożliwe intrygują, ciekawią i pozwalają zapomnieć o całym świecie. Obrazy nowoczesne opierające się na założeniach op-artu cieszą się do dziś dużą popularnością. Gdzie je znaleźć? Zobacz prace dostępne w naszej internetowej galerii sztuki, takie jak “Puszka pandory” bądź “Gniew” Eliasza Sadowskiego, “Wiatrak” Anny Kurczewskiej czy fantastyczną grafikę “Neon in Blue” Amadeusza Popka.

Jeśli zastanawiasz się nad inwestycją w tego rodzaju dzieło, warto wziąć pod uwagę sposób jego ekspozycji. Najlepszym pomysłem będzie wybór tego rodzaju nowoczesnego obrazu do salonu o sporym metrażu – kompozycje optical art zyskują, kiedy odbiorca swobodnie przemieszcza się wokół płótna i patrzy na nie, zmieniając położenie, oglądając je z najróżniejszych perspektyw.

Op-art to nurt w malarstwie współczesnym, który cieszy się niezmienną popularnością już od lat 50. XX wieku. Za jego popularnością kryje się przede wszystkim… wizualna zabawa, która najbardziej opornych zaprosi do magicznego świata sztuki.